< nieuwsbrief zelfvoorziening -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 1 jul.aug ' 02 Zelfvoorziening en biologise land en tuinbouw peter piscaer Gered gereedschap pp. Aangeboden studio zelfvoorziening Deelmulchen en zwerfaardappelen Globalisering -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ZELFVOORZIENING EN BIOLOGISE LAND- EN TUINBOUW. Betekent biologis in dit verband geen gebruik van kunstmest en chemise bestrijdingsmiddelen dan is de zelfvoorzienende agroproductie over het algemeen eveneens biologis. Toch wordt het ertoe zelden gerekend. Biologise, biologis dynamise en, ruimer, ecologise productie 'is' productie voor de markt: verwerkend bedrijf, verdeelcentrum, winkel, restaurant, groentepakket en dergelijke. Productie voor eigen gebruik door de enkeling, het gezin of andere bijeenwonenden, in de zeventiger jaren nog vrij hoog op de alternative milieu- en energiebesparende agenda, geraakte in de tachtiger jaren meer en meer uit het wereldverbeterend zicht. Groeide het aantal biologise bedrijven gestaag, kwamen er keurmerken en een professor, het areaal zelf- en ter plaatse productie bleef beperkt of nam wellicht af. In toenemende mate biologis, dat wel, maar veel meer dan de traditionele moes- of nutstuin, boomgaard soms, brachten de veranderende tijden toch niet. Betrekkelijke onoverkomelijkheden qua arbeidsproductiviteit, te tijdrovend, in samenhang met inkomensvorming, er moet geld worden verdiend, effenden de weg naar het marktgericht biologis bedrijf. Die naar het zelfvoorzienend bedrijf, waar het bekende The complete book of self-sufficiency (Leven van het land*) of het robinson crusoë-achtige Savoir revivre (Opnieuw beginnen*) uit ' 73 en zelfs Walden, 1849, ongeveer naar verwezen, niet verder ontwikkelend. Wat jammer is voorzover de zelfverzorgende productie-aan-huis op gezond, natuurlijk, kleinschalig, consuminderen, duurzaam, derde wereld, beter scoort. Naast arbeidsproductiviteit en inkomensvorming werkte het voor velen niet beschikbare productiemiddel: grond plus woning of bouwvergunning, extra belemmerend. De noodzaak van inkomensvorming nog eens onderstrepend: gij zult geld verdienen. Slechts wie het al had in voldoende mate of op regelmatige basis ontving zou aan het enige bedrijf dat niet voor de markt werkt, kunnen beginnen. Maar ook die link vermocht door toenmalige alternative centra niet te worden gelegd, zodat voor degenen die de leefwijze min of meer zagen zitten de proeftuinen dan wel bedrijfsterreintjes er niet waren. Zomin overigens als goede bedrijfsplannen. In het pamflet-achtige Self-sufficient small holding, ' 75, 25 blz., stelt het nieuwe kleine boeren een nog aanzienlijke marktsector, betrekkelijk veel technologie en bewerkelijke consumptive gewoonten als graan- en melkproducten niet im frage. Een keuze voor breedschalige zelfvoorziening, niet alleen moestuin maar ook boomgaard, graanveldje, melkvee, hout-, ijzer- en wolbewerking, enz., al wel gemaakt. En inderdaad, in het terugdringen van de marktsector : hoe minder van de markt, hoe minder noodzakelijkerwijs voor de markt, lijkt de levensvatbaarheid van de huishouding te liggen. Naast biologis tuinieren wat bosbouw, wellicht kleinvee en veel ambachtelijke huisvlijt: kleding, meubels, woning, energie- en waterhuishouding, afvalverwerking, gereedschap, medicijnen, enz. Traditionele consumptive- en productive gewoonten daarbij in een gedurig traject van onderzoek en ontwikkeling zonodig om te vormen of bij te stellen. De geminimaliseerde marktvraag waarin zaken als recht op grond (ivm pacht), recht op zelfbouw (ivm huur), basisinkomen en basisverzekering opgenomen, vervolgens te beantwoorden met een of twee dagen marktaanbod in enigerlei werk per week. Biologise land- en tuinbouw kortom en overige allengs verwaterende ecologise bedrijvigheid, hoe wenselijk veelal ook, is een beperkte optie. Welbegrepen zelfvoorziening lijkt effectiver qua energie, milieu, gezond, natuurlijk, duurzaam, kleinschalig. En vergezeld onder meer van een gelijk recht op grond werkt het allicht zeker zo goed tegen armoede, werkloosheid, loonslavernij als Max Havelaar, Fair Trade of Novib. *Titel van uitgave in Nederlandse vertaling. ------ Studio zelfvoorziening ' 01 ^ --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Gered gereedschap. --------- Gered Gereedschap steunt kleinschalige lokale initiatieven die leiden tot economische zelfstandigheid. In aanmerking komen dus lokaal georganiseerde projecten gericht op de bevordering van inkomstenverwerving, zelfvoorziening en/of werkgelegenheid. ------------------------------------------------------------ ook : http://www.pz.nl/gered-gereedschap Is zelfvoorziening werkgelegenheid met inkomen in natura en inkomstenverwerving werkgelegenheid met inkomen in geld, dan kan het gereedschap ter bevordering van inkomstenverwerving en/of zelfvoorziening nog steeds alle kanten uit. Inkomstenverwerving gezien als aanvulling op/sluitpost van zelfvoorziening : geen biologis of ecologis maar een zelfvoorzienend bedrijf(je) ! , vormt een goed vertrekpunt voor verder analyse. Gereedschap waarin de zelfvoorzienende huishouding(en) niet zelf voorzien maar dat wel van pas komt en waarvoor geruild/betaald dient te worden (bv. medise apparatuur). En gereedschap waarmee op de een of andere wijze geld kan worden verdiend. In het eerste geval : is het gereedschap echt nodig, zijn er geen plaatselijk / natuurlijker alternativen ? In het tweede geval : waarmee wordt het geld verdiend en spoort dit min of meer met de natuurlijker economie die de bedoeling is, in welke setting (bv. unfaire wisselkoers) en voor welke aanvulling(en) op zelfvoorziening ? pp. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- aangeboden wegens overcompleet The forest garden, 40 p., Robert Hart Abundant living in the coming age of the tree, 30 p., Kathleen Jannaway toe te sturen per post. maak € 2.50 over op postgiro 4668924 van Studio zelfvoorziening, Dalen, o.v.v brochures. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Deelmulchen en zwerfaardappelen Goede ervaringen inmiddels met mulchen. Als start wat stro/hooibalen aangeschaft. En wat kruiwagens bladeren uit de omgeving. Een droge opslagplaats voor verzameld of verwijderd plantaardig materiaal dat niet direct aan de mulchlaag wordt toegevoegd, is misschien handig. De composthoop is zo goed als verdwenen, slechts het zwaardere afval als gerooide frambozen, gesnoeide bramen of hazelaartwijgen komt er terecht, als niet in het kachelfornuis. Zijn bv. de aardappelen eruit en is de grond ontdaan van vooral kweekgras dan kan een laag mulch de tuinbonen eind februari tegemoet zien. De mulch tegen die tijd te verplaatsen naar naastliggende perceel, waar het onkruid hier en daar al aardig doorkomt en niet eerder dan mei de pronkbonen worden gezaaid. De tuinbonen kunnen er nu in zonder het gehele perceel van een half jaar opgroei te hoeven ontdoen. Zo ook eind april de aardappelen. De mulch aldaar dan eveneens naar het pronkbonen/mais perceel. En tenslotte, wat er nog van over is, naar de opslag. De mulch te laten liggen en de tuinbonen/aardappels/bonen/mais er op vrijgemaakte plekken in, is misschien een optie die de verplaatsingen naar naastliggend perceel en opslagplaats merendeels overbodig zouden maken. Met het aardappelperceel lijkt dit zeker te kunnen, maar met de bonen ?. Alsnog opschietend onkruid wordt dan direct aan de mulch toegevoegd, al zal de deklaag, het gehele jaar aan weer en wind blootgesteld, eerder verteren en aangevuld dienen te worden. De laag op peil te houden is zeker een punt, maar minder werk toch en beter voor de grond dan spitten of vorken en onkruid verwijderen. Toevallig is op de tuin in kwestie bermmaaisel uit de directe omgeving beschikbaar. In andere gevallen zal het vooral uit de tuin of van verder dienen te komen ten koste van oppervlak, (maai)werk, vervoer. Bladeren van aanwezige bomen en struiken zijn wellicht het gemakkelijkst mits wat compost toegevoegd om de ondergrond op termijn niet al te zeer te doen verarmen. Wordt op de tuin gewoond, dan is dit laatste geen punt en is mogelijk wat kalk het enige dat af en toe van 'buiten' dient te worden aangevoerd. Een meevaller lijkt dat door de mulch rest-aardappelen van het jaar ervoor spontaan opkomen. Hetgeen lekkere maaltjes oplevert zodra de knollen voldoende groot zijn. pp. ^ --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Globalisering. De anders- en wellicht ook de anti-globalisten zullen er blij mee zijn, het Global Ecovillage Network. ( www.gaia.org ) Toch gaf het doorzoeken van de bronnenbibliotheek op 'self-sufficiency' niet meer dan 2 treffers in titelbeschrijvingen. Als zodanig evenwel belangwekkend genoeg. Localization - A Global Manifesto, Colin Hines, Earthscan Publications, 2001 ( www.earthscan.co.uk) : Dit boek gaat verder dan het eenvoudig becritiseren van vrije handel en globalisering. Het stippelt zichzelf versterkend beleid uit dat plaatselijke zelfvoorziening schept en toont duidelijk aan dat er een alternatief is voor globalisering: het plaatselijke beschermen - overal op de aardbol. Vandana Shiva schrijft: Eindelijk een boek dat de mythe dat de armoede in de Derde Wereld kan worden opgelost door meer competitieve exporten uit het Noorden, ten grave draagt. vert.pp. Meer 'self-sufficiency' overigens heeft Earthscan, globale uitgever op het gebied van environmental sustainable development (...delivering sustainability) niet in het fonds naar het lijkt, wel het deftiger broertje : self-reliance. Soil and Health Library ( www.soilandhealth.org ) : De Soil en Health bibliotheek is een gratis openbare bibliotheek voor holistische agricultuur, holistische gezondheid, zelfvoorzienend leven en persoonlijke ontwikkeling. Het geeft u de gelegenheid accuraat weergegeven, onverkorte teksten te lezen van zorgvuldig geselecteerde boeken van oudere datum, die aan belang en contemporaire relevante niet hebben ingeboet. vert.pp. In de afdeling zelfvoorzienend leven/persoonlijke souvereiniteit van deze bibliotheek (locatie Exeter, Tasmania, Australia) enkele voor zelfvoorziening waardevolle werken die dezerzijds dan ook onder Boeken/voor' 70 zijn aan te treffen. De sep.oct zinsnede van zelfvoorziening.nl, waarin het begrip productiemiddel en in verband ermee loonslavernij, zal eveneens aan deze site zijn ontleend. pp. ^ ========================================================== |